In opdracht van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), directie Democratie en Bestuur, heeft Motivaction International B.V. een kwalitatief doelgroeponderzoek uitgevoerd naar mensen met lage basisvaardigheden en hun toegang tot verkiezingsinformatie.

Achtergrond

In Nederland hebben naar schatting meer dan twee miljoen mensen moeite om zelfstandig hun stem uit te brengen bij verkiezingen. Dit kan te maken hebben met lage taalvaardigheid, beperkte digitale vaardigheden, moeite met lezen en schrijven, of cognitieve beperkingen zoals dementie. Veel van hen beschikken over onvoldoende kennis van het verkiezingsproces en weten niet altijd waar zij betrouwbare informatie kunnen vinden. Hierdoor blijven zij vaak op afstand van het democratische proces, wat hun maatschappelijke participatie en betrokkenheid belemmert. BZK heeft als kernopdracht het beschermen en versterken van de democratische rechtsstaat. Een belangrijk onderdeel daarvan is het bevorderen van een inclusief verkiezingsproces, waarin ook mensen met lage basisvaardigheden zelfstandig en volwaardig kunnen deelnemen. Om dit te bereiken had BZK behoefte aan verdiepend inzicht in de leefwereld van deze doelgroep, hun informatiebehoefte en hun mediagedrag, evenals in de manieren waarop zij het best kunnen worden bereikt en gemotiveerd om te stemmen. NB. Onder mensen met lage basisvaardigheden worden mensen verstaan die moeite hebben met lezen, schrijven, rekenen en daardoor ook vaak met digitale vaardigheden.


Doelstelling en onderzoeksvragen

Dit onderzoek is van groot belang voor het vergroten van de inclusiviteit van het verkiezingsproces en voor het versterken van de democratische betrokkenheid van mensen met lage basisvaardigheden. Het uiteindelijke doel is hen beter te informeren en te ondersteunen, zodat zij zelfstandig en met vertrouwen hun stem kunnen uitbrengen. We formuleren de doelstelling van het onderzoek als volgt: Inzicht bieden in de leefwereld van mensen met lage basisvaardigheden en hoe zij het beste bereikt kunnen worden met informatie over verkiezingen, zodat zij beter geïnformeerd en ondersteund worden in hun stemproces. De hoofdvraag luidt: Hoe kunnen mensen met lage basisvaardigheden het beste bereikt worden met informatie over verkiezingen?


Om deze hoofdvraag te beantwoorden onderzoeken wij:
• De leefwereld en achtergrond van de doelgroep.
• De politieke perceptie en kennis van de doelgroep.
• Het mediagedrag van de doelgroep.