Het Interbestuurlijke Ondersteuningsnetwerk Maatschappelijke Onrust, waar het team Maatschappelijke Onrust van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) onderdeel van is, ondersteunt decentrale overheden en departementen bij het omgaan met maatschappelijk ongenoegen en onrust. Veel maatschappelijk ongenoegen valt samen met complexe interbestuurlijke opgaven, waarbij overheden niet altijd zelf de regie hebben en soms zelf hebben bijgedragen aan het ontstaan of de escalatie van ongenoegen. Daarom is BZK begin 2025 het Interbestuurlijk en Lerend Omgaan met Ongenoegen-traject (ILOMO) gestart. Dit eindrapport doet verslag van dat leertraject waarin deelnemers vanuit gemeenten, provincies, waterschappen, het Rijk, koepelorganisaties en uitvoeringsorganisaties samenwerkten in omgaan met ongenoegen rond de thema’s asiel en migratie, energietransitie en landelijk gebied.
Het rapport beschrijft daarnaast wat overheden nodig hebben om maatschappelijk ongenoegen beter te begrijpen en ermee om te gaan, met aandacht voor vakmanschap, lerende organisaties, interbestuurlijke samenwerking en maatschappelijke sensitiviteit.
Ook worden lessen uit de gekozen leeraanpak beschreven en benoemt het werkzame elementen en verbeterpunten voor toekomstige interbestuurlijke leerprogramma’s. Dit onderzoek is uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.